Pół wieku upływa od zakończenia wielkiej, uniwersalnej debaty o kształcie Kościoła i jego miejscu we współczesnym świecie. Postanowienia Soboru Watykańskiego II były podsumowaniem gorących sporów o zakres reform, jakie wydawały się niezbędne w czasie, gdy katolicyzm zaczynał drastycznie odstawać od rzeczywistości nowoczesnego świata. Cześć postulatów soborowych weszła w życie na całym globie (jak na przykład reforma liturgii) inne pozostały w wielu miejscach tylko w sferze teorii. Chcemy dziś, po pięćdziesięciu latach zapytać o soborowe wizje w odniesieniu do Kościoła w Polsce.

Odsłona 5: Kompromis czy niezłomność?

W sytuacjach konfliktowych, gdy racje są podzielone, a interesy zderzają się ze sobą, powstaje problem postawy, jaką należy przyjąć. Szukać porozumienia z myślącymi inaczej, czy trwać bezkompromisowo przy swoim?

Ma to szczególne znaczenie w społecznościach demokratycznych, gdy większość decyduje w wolnych wyborach o zwycięstwie jednej strony. Ale również środowiska rządzące się zasadami hierarchii generują pytania o granice posłuszeństwa, lojalności czy podporządkowania się.

Czy niezłomność jest cnotą świadczącą o wierności wybranym wartościom? Co zrobić, gdy dwie antagonistyczne grupy skazane są na współżycie? Czy kompromis musi być świadectwem uległości? A może bywa koniecznością pozwalającą ocalić egzystencję zwaśnionych stron?

Pytania te można stawiać teoretycznie. Ale w sytuacjach takich jak konflikty bliskowschodnie czy podział społeczeństwa polskiego nabierają one mocy egzystencjalnych wyborów. Zapraszamy do dyskusji.

termin |13 maja 2017 | sobota
formuła | część I: wykłady zaproszonych gości | godz. 16:00–17:30
formuła | część II: debata z udziałem publiczności | godz. 18:00–19:30
wstęp | wolny, po wcześniejszej rezerwacji (od 4 maja 2017)  ecs.gda.pl
miejsce | Europejskie Centrum Solidarności, pl. Solidarności 1 w Gdańsku, audytorium(parter)
wejście | przez historyczną stoczniową Bramę nr 2
parking| podziemny, wjazd od ul. Nowomiejskiej

GOŚCIE

• Agnieszka Magdziak-Miszewska | redaktorka „Więzi” (od 1984), zastępca redaktora naczelnego (1995–2000). Pracowała w polskiej dyplomacji: w Moskwie (19911995), Nowym Jorku (konsul generalny, 20012005) oraz w Izraelu (ambasador, 20062012). Była doradcą wiceministra obrony narodowej Roberta Kupieckiego i wicedyrektorką Departamentu Wojskowych Spraw Zagranicznych (20122016). Członkini Międzynarodowej Rady Oświęcimskiej (od 2000). Autorka publikacji i artykułów dotyczących polityki wschodniej, problemów bezpieczeństwa i stosunków polsko-żydowskich.

• Piotr Czauderna | profesor nauk medycznych, chirurg dziecięcy, kierownik Kliniki Chirurgii i Urologii Dzieci i Młodzieży Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego. W latach 80. działał w opozycji demokratycznej, m.in. w Niezależnym Zrzeszeniu Studentów Polskich przy gdańskiej AMG i Ruchu „Wolność i Pokój”. W wyborach samorządowych w 2014 roku został radnym Gdańska jako bezpartyjny kandydat z poręczenia partii Prawo i Sprawiedliwość. Wiceprzewodniczący Rady Miasta. Członek Narodowej Rady Rozwoju powołanej przez prezydenta Andrzeja Dudę (od 2015).

• Cezary Obracht-Prondzyński | profesor zwyczajny, socjolog, antropolog, historyk. Kierownik Zakładu Antropologii Społecznej w Instytucie Filozofii, Socjologii i Dziennikarstwa Uniwersytetu Gdańskiego. Jego zainteresowania badawcze dotyczą głównie problematyki mniejszości narodowych i etnicznych, kulturowych problemów współczesności, kultury Kaszub i Pomorza, polityki regionalnej. Prezes Instytutu Kaszubskiego. Przewodniczący Rady Fundacji Kaszubskiego Uniwersytetu Ludowego oraz Rady Fundacji „Ośrodek Badań i Analiz Społecznych” w Gdańsku.

• Józef Puciłowski OP | dominikanin, historyk, publicysta. W PRL działacz opozycji demokratycznej, inwigilowany przez Służbę Bezpieczeństwa. Do zakonu wstąpił w 1981 roku. Zajmował się analizą współpracy dominikanów z aparatem bezpieczeństwa PRL. Duszpasterz akademicki. Jest współtwórcą i pracownikiem Dominikańskiego Instytutu Historycznego. Autor książek i artykułów poświęconych głównie historii Kościoła w Polsce i na Węgrzech oraz kondycji moralnej Kościoła i jego funkcjonowanie we współczesnym społeczeństwie.

PROWADZĄCY

• Basil Kerski | dyrektor Europejskiego Centrum Solidarności
• ks. Krzysztof Niedałtowski | doktor teologii i religioznawca, duszpasterz środowisk twórczych Archidiecezji Gdańskiej

 

Odsłona 4: W jakiej Europie chcemy żyć?

Idea zjednoczonej Europy ma swoją dynamiczną historię. Czy dziś mamy do czynienia z kolejną fazą jej rozwoju, czy też z jej schyłkiem? Tendencje nacjonalistyczne i populistyczne rodzące się w wielu krajach, problem uchodźców czy kryzys ekonomiczny zdają się wystawiać tę ideę na próbę. Trudno jednak nie docenić takich jej wartości, jak bezpieczeństwo militarne i gospodarcze, swobodny przepływ ludzi i wymiana myśli. Być może stoimy w obliczu nowego zdefiniowania wspólnej Europy. Czy mogą ją teraz uratować ideowe podstawy, na których została zbudowana?

Marzy nam się układ społeczny, w którym bezpiecznie czuliby się ludzie różnych ras, religii, ci, którzy są kreatywni, i ci, którzy nie potrafią o siebie zadbać. Dobrze byłoby żyć w Europie poszerzającej się o inne kraje, przyjmującej nowych członków, niwelującej różnice ekonomiczne pomiędzy nimi.

Co należałoby zmienić w funkcjonowaniu Europy, aby była wspólnym miejscem nie tylko dla narodów sfederowanych, ale i dla ludzi chcących tu mieszkać? To jest Europa, w której chciałoby się żyć. Jak jednak to zrobić? I czy jest to w ogóle możliwe?

Zapraszamy do debaty, która będzie oscylować wokół tych i podobnych pytań: W jakim kierunku zmienia się Europa? Jaka mogłaby być alternatywa dla Unii Europejskiej? Czy dzisiaj powołalibyśmy do istnienia Unię Europejską? Jaki jest kapitał wartości wspólnych dla Europejczyków? Czy zjednoczona Europa ma siłę przeciwstawić się dezintegracji? Jak Europę za kilka lat będą postrzegały dzisiejsze przedszkolaki i co im może zaoferować?

termin | 26 listopada 2016 | sobota
formuła | część I: wykłady zaproszonych gości | godz. 16:00–17:30
formuła | część II: debata z udziałem publiczności | godz. 18:00–19:30
wstęp | wolny, po wcześniejszej rezerwacji  ecs.gda.pl
miejsce | Europejskie Centrum Solidarności, pl. Solidarności 1 w Gdańsku, audytorium
wejście | przez historyczną stoczniową Bramę nr 2
wjazd | parking podziemny, wjazd od ul. Nowomiejskiej

GOŚCIE
• Róża Thun | filolog z wykształcenia, polityk i społecznik z zamiłowania, członkini Warszawskiego Klubu Inteligencji Katolickiej, zwolenniczka zjednoczonej Europy, obecnie eurodeputowana
• ks. Andrzej Szostek | członek Zgromadzenia Księży Marianów, profesor filozofii, kierownik pracowni etyki na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, wiceprezes Lubelskiego Towarzystwa Naukowego, członek Polskiej Akademii Umiejętności
• Aleksander Hall | historyk i polityk, współzałożyciel Ruchu Młodej Polski, minister w rządzie Tadeusza Mazowieckiego, członek Unii Wolności, laureat prestiżowej Nagrody Historycznej Polityki za książkę Osobista historia III Rzeczypospolitej (2012), kawaler Orderu Orła Białego
• Jacek Kołtan | filozof, zastępca dyrektora ECS, wykładowca w Europejskim Centrum Solidarności i Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku, zajmuje się współczesną teorią społeczną i polityczną oraz historią idei solidarności

MODERATOR
• ks. Krzysztof Niedałtowski | doktor teologii i religioznawca, duszpasterz środowisk twórczych Archidiecezji Gdańskiej

 

Odsłona 3: Czy polski Kościół jest powszechny?

W przededniu wizyty papieża Franciszka w naszym kraju i w roku 1050-lecia Chrztu Polski chcemy zapytać o sytuację Kościoła Katolickiego nad Wisłą na tle doświadczeń innych chrześcijan rozsianych po całym świecie.

Na ile zbieżne są nasze modele ewangelicznego funkcjonowania w społeczeństwie z praktyką naszych braci i sióstr w wierze na innych kontynentach? Co różni polskie odczytanie Biblii i tradycji od życia tymi wartościami w regionach dalekich od nas? Jak z różnych perspektyw wygląda nasze, polskie praktykowanie chrześcijaństwa?

termin | 14 maja 2016 | sobota
formuła | część I: wykłady zaproszonych gości | godz. 16:00–17:30
formuła | część II: dyskusja w dwóch grupach | godz. 18:00–19:30
wstęp | wolny, po wcześniejszej rezerwacji od 25 kwietnia / ecs.gda.pl
miejsce | Europejskie Centrum Solidarności, pl. Solidarności 1 w Gdańsku, audytorium
wejście | przez historyczną stoczniową Bramę nr 2
wjazd | parking podziemny, wjazd od ul. Nowomiejskiej

GOŚCIE
• s. Małgorzata Chmielewska | przełożona Wspólnoty Chleb Życia w Polsce, prowadzi domy dla bezdomnych, chorych i samotnych matek oraz noclegownie dla kobiet i mężczyzn
• Kai Bumann | dyrygent, obecnie dyrektor artystyczny Filharmonii Pomorskiej w Bydgoszczy, w latach 2008-2012 dyrektor artystyczny Filharmonii Bałtyckiej
• Henryk Woźniakowski | filolog polski , publicysta i wydawca, tłumacz, prezes zarządu Społecznego Instytutu Wydawniczego Znak
• o. Paweł Kozacki OP | prowincjał Polskiej Prowincji Dominikanów, publicysta, blogger, wieloletni redaktor naczelny miesięcznika W drodze

PROWADZĄCY
• Basil Kerski | dyrektor Europejskiego Centrum Solidarności
• ks. Krzysztof Niedałtowski | duszpasterz środowisk twórczych Archidiecezji Gdańskiej

 

Odsłona 2: Czy Kościół przetrwa?

Chrześcijaństwo w Europie Zachodniej zdaje się obumierać. Coraz mniej ludzi chodzi do świątyń. Dramatycznie spada liczba księży. Klasztory świecą pustkami. Znamienne, ludzie odwracają się od Kościoła, ale nie od religijności. Skąd wziął się ten kryzys, który rozlewa się na inne części Starego Kontynentu? Winien jest celibat? A może msza „twarzą do ludu”? Za dużo wolności w Kościele? Demokracji? Feminizmu? Zbyt wiele w rękach świeckich? Czy to sprawa kultury konsumpcyjnej? Winne są media? Internet, gdzie wszystko wolno?…

Czy kryzys Kościoła z Zachodu dotarł już do Polski? A może jesteśmy religijnym wyjątkiem na mapie Europy? Co robić, by Kościół przetrwał?

termin | 14 listopada 2015 | sobota
formuła | wykłady gości (cz. 1) | godz. 16:00–17:30
formuła | debata w grupach (cz. 2) | godz. 18:00–19:30
wstęp | wolny, po wcześniejszej rezerwacji od 2 listopada / ecs.gda.pl
miejsce | Europejskie Centrum Solidarności, pl. Solidarności 1 w Gdańsku (audytorium)
wejście | przez historyczną stoczniową Bramę nr 2
wjazd | parking podziemny, wjazd od ul. Nowomiejskiej

GOŚCIE
• abp Henryk Muszyński | profesor, biblista, urodzony na Kaszubach, arcybiskup senior archidiecezji gnieźnieńskiej, prymas Polski w latach 2009–2010, autor ponad 300 publikacji
• Zbigniew Nosowski | redaktor naczelny „Więzi”, członek zarządu Polskiej Rady Chrześcijan i Żydów, ostatnio wydał książkę „Krytyczna wierność. Jakiego katolicyzmu Polacy potrzebują”
• Zuzanna Radzik | teolożka, publicystka, stała współpracowniczka „Tygodnika Powszechnego”, członkini zarządu Forum Dialogu Między Narodami, ostatnio opublikowała książkę „Kościół kobiet”
• Błażej Strzelczyk | dziennikarz działu „Wiara” i redaktor wydania internetowego „Tygodnika Powszechnego”, autor bloga „#FollowJezus” i głośnego listu do Episkopatu krytykującego „ideologię gender”

PROWADZĄCY
• Basil Kerski | dyrektor Europejskiego Centrum Solidarności
• ks. Krzysztof Niedałtowski | duszpasterz środowisk twórczych Archidiecezji Gdańskiej

 

ORGANIZATORZY
Fundacja Centrum św. Jacka
Europejskie Centrum Solidarności